Dijkshoorn, Willem

Biografie

11 december 1943, Algiers “Recruteering in Noord Afrika” Disparus

In het kader van de missie “Recruteering in Noord Afrika” schreef het Consulaat der Nederlanden
 te Algiers op 11 december 1943 aan de Minister van Oorlog in Londen:

Bijgaand gelieve Uwe Excellentie de thans binnengekomen lijst van gewonde en verdwenen Nederlanders uit het 3^e R.E.I. aan te treffen.

Op deze lijst stond met N^o Matricule 11343, Dijkshoorn, Willem legionair 2^o Cl. die op 20 januari 1943 verdwenen was bij Pont du Fahs, met als opmerking dat hij krijgsgevangen was gemaakt en zich nu in Italië bevond.

De sergeant Lagas, zelf voormalig legionair, die de Consul,ondersteunde bij de rekrutering in Noord-Afrika merkte aan dat de naam Willem Dijkshoorn hem onbekend was.

Op basis van zijn N^o Matricule weten we dat Willem Dijkshoorn, tijdens de Tweede Wereldoorlog dienst nam bij het Vreemdelingenlegioen.
Een deel van zijn geschiedenis is te reconstrueren op basis van een verklaring die de Engelandvaarder en voormalig legionair Nicolaas den Breejen op 17 november 1943 in Londen aflegde.

Engelandvaarder en Legionair

Nicolaas den Breejen werkte in 1942 Bordeaux. Samen met Willem Dijkshoorn , Frans Steiger en een hem onbekende student, vluchtte hij.

Als leeftijd van Willem Dijkshoorn staat in het verslag van het verhoor 23 jaar.
Waarschijnlijk heeft dit betrekking op het jaar van het verhoor. Dan zou Willem Dijkshoorn in 1919 of in 1920 zijn geboren.
Hij woonde bij zijn vertrek aan de Gasthuislaan in Delft.

In onbezet Frankrijk werden zij gearresteerd door de Franse gendarmerie, maar zagen kans te ontvluchten en naar de Spaanse grens komen.
Hier raakte het viertal uit elkaar en verloren Willem Dijkshoorn en Nicolaas den Breejen, Frans Steiger en de student uit het oog.
Willem Dijkshoorn ging samen met Nicolaas den Breejen op stap naar Marseille maar ze werden bij Pau weer gearresteerd. De politie adviseerde hen te tekenen voor het vreemdelingenlegioen, omdat het vanuit Afrika eenvoudiger zou zijn naar Engelandvluchten.
Ze tekenden in Marseille op 23 april 1942 ⁽¹⁾

1 Het is aan te nemen dat Nicolaas den Breejen en Willem Dijkshoorn op dezelfde dag voor het Legioen tekende.
Toch liggen hun registratie nummers, die chronologisch werden uitgegeven ver uit elkaar i.e. den Breejen 10.540 en Dijkshoorn 11.343.

In het camp Ste Marthe bij Marseille ontmoeten ze de Fransman Andre Elen ⁽²⁾.

⁽²⁾ Andre Elen heeft een boek over zijn tijd in het Legioen geschreven waarin de namen van den Breejen en Dijkshoorn verbastert zijn tot Delbreyen en Dijkson.

Vervolgens werden ze naar Oran (Algerije) gestuurd, maar al snel bleek dat deserteren niet eenvoudig was.
Na drie dagen lukte het toch en zaten ze 15 dagen met een gestolen bootje op zee met alleen water en brood.
Ze werden weer gearresteerd en op transport gesteld naar Sidi Bel Abbes, waar ze drie maanden in de gevangenis zaten.
Een paar dagen nadat zij vrij gekomen waren, Vond op 8 november 1942 de invasie van Frans Noord-Afrika door de geallieerden troepen plaats.
Willem Dijkshoorn en Nicolaas den Breejen bevonden zich op dat moment in opleiding in Saïda, Ondanks een uitdrukkelijk verzoek van hun commandant niet naar de Geallieerden over te lopen ondernamen zij samen met toch een poging. Deze poging mislukte en zij werden in Saida voor hun drie dagen ongeoorloofde afwezigheid veroordeeld en gevangen gezet. Daarna keerden ze terug naar Sidi Bel Abbes en werden vervolgens naar Marokko gestuurd.
Nicolaas den Breejen werd ziek, hij had een dik been en verbleef drie 3 maanden in een hospitaal in Marrakech.
In April 1943 werd hij overgeplaatst naar Tarodan [Taroudant].
Willem Dijkshoorn ging met zijn eenheid het 3^e REI naar Tunesië waar hij dus bij de zware gevechten op 20 januari 1943 als vermist werd gemeld en er later waarschijnlijk bericht kwam dat hij zich in Italië in krijgsgevangenschap bevond.
Nicolaas den Breejen verklaarde in Londen, dat Willem Dijkshoorn volgens een brief, in Tunesië gesneuveld zou zijn [2].

Onderzoek, tewerkgesteld ?

Veel meer over Willem Dijkshoorn dan het bovenstaande weten we op dit moment helaas niet.
Een zoekopdracht naar “Willem Dijkshoorn” levert op de website Oorlogbronnen drie resultaten op:

Willem Jan Dijkshoorn
Rotterdam, 10 april 1923 – locatie onbekend, datum onbekend

Willem Dijkshoorn
Nijmegen, 25 juli 1924 – Amsterdam, 31 oktober 2017

Willem Jacob Dijkshoorn
Rotterdam, 16 mei 1924 – Utrechtse Heuvelrug, 14 augustus 2009

Willem Dijkshoorn en Willem Jacob Dijkshoorn, vallen beiden af. Willem Dijkshoorn op basis van de dartum van een paspoortaanvraag in 1943 en Willem Jacob Dijkshoorn op basis van gegevens in zijn biografie.
Blijft over Willen Jan Dijkshoorn.
Hij staat geregistreerd als tewerkgestelde op 2 april 1944.
Wellicht dat hij vanuit Italië in Duitsland tewerkgesteld werd, iets dat niet ongebruikelijk was.
Zonder additionele informatie is echter niet met zekerheid vast te stellen of het hier om dezelfde man gaat.

Ook het berekende geboortejaar tussen 1919 en 1920 komt niet overeen.

[ Nationaal Archief, Tewerkgesteldenregistratie
Inventaris van het archief van het Nederlandse Rode Kruis – Arbeidsinzet, Johannisthal, Den Haag, archief 2.19.323, inventaris­num­mer 1246 ].

Info

Bronnen