Pot, Dirk

Biografie

1953 “de hoedanigheid van Nederlander verleend”

Bij de wet van 30 juli 1953 werd, zoals dat officieel heette “de hoedanigheid van Nederlander verleend” aan Dirk Pot. Zijn Memorie van Toelichting luidde als volgt:

Artikel 2. Met afwijking, voor zoveel nodig van het bepaalde bij artikel 3, tweede en vierde lid, aanhef en onder
3° der wet van 12 December 1892 (Stb. 268) op het Nederlanderschap en het ingezetenschap, laatstelijk gewijzigd bij de wet van 30 Juli 1953 (Stb. 363) wordt bij deze de hoedanigheid van Nederlander verleend aan:
[…]
5 Dirk Frederik Abraham Pot, geboren te Amsterdam
(Noordholland) 17 Januari 1909, kraandrijver, wonende
te Amsterdam, provincie Noordholland;

Dirk Frederik Abraham Pot, genoemd in artikel 2, onder 5, is Nederlander van geboorte. Hij verloor zijn nationaliteit door- dat hij zich in 1937 in dienst begaf van het Franse vreemdelingenlegioen.
Voordien had hij bij het KNIL, het Korps Politietroepen en de Kon. Marechaussee gediend.
Verzoeker is van 1942 tot 1945 krijgsgevangen geweest bij de Duitsers.
Hij woont sedertdien weer in ons land; als kraandrijver voorziet hij in het onderhoud van zich en zijn gezin.

Jeugd

Dirk Frederik Abraham Pot werd op 17 januari 1909 in Amsterdam geboren als zoon van Dirk Frederik Abraham Pot en Wijnanda van der Kuijl.
Zijn ouders waren op 6 maart 1907 te Amsterdam getrouwd.
Als het beroep van zijn vader werd matroos geregistreerd.

1927-1930 KNIL

Op 8 februari 1927, 18 jaar oud verbond Dirk Pot zich voor drie jaar “voor den Overzeeschen militairen dienst”.
Hij werd geschikt bevonden voor uitzending op 2 mei 1927.
Drie jaar diende Dirk Pot in Nederlands-Indië.
Hij kwam op 6 juni 1930 in Rotterdam aan met de S.S. Indrapoera.

1930 – 1932 Politietroepen

Bij terugkomst in Nederland sloot Dirk Pot op 19 november 1930 een verbintenis met de landmacht in Nederland met bestemming dienst Politietroepen.

Het Korps Politietroepen was een vooroorlogs Nederlands militair politiekorps, waarvan de grensbewaking hoofdtaak werd. Het korps nam een eigen plaats in naast het eerder enige Nederlandse militaire politiekorps, de Koninklijke Marechaussee. Beiden korpsen vielen onder de verantwoordelijkheid van de minister van Defensie. Het korps werd ingesteld in 1919, nadat het neutrale Nederland na afloop van WO1 werd overspoeld door militairen van allerlei nationaliteit en militair toezicht tekort kwam. De toenmalige leiding van de Koninklijke Marechaussee verzette tegen uitbreiding van het eigen korps met ongetrainde en minder capabele adspiranten. Het conflict tussen de Inspecteur van de Koninklijke Marechaussee, G.A. van Haeften en minister van Defensie Heemskerk mondde uit in een compromis: de oprichting van het zelfstandige politiekorps “Politietroepen”.

1928 Militieregister Amsterdam

Terwijl Dirk Pot in Nederlands Indië was werd hij in 1928 geregistreerd in het Militieregister van Amsterdam.
Met potlood werd genoteerd op de plaats waar normaal de keuringsdatum staat “Militair”
Bij opmerkingen kwam later te staan dat hij in 1930 eervol was ontslagen en dat hij daarna dienst had genomen bij de Politie troepen.

1932

Op 24 mei 1932 stond Dirk Pot geregistreerd in Tilburg afkomstig uit Amsterdam en hij zou vertrekken naar Venlo. Met potlood werd nog toegevoegd mil. Pol. Troepen.

Op 5 oktober 1932 verbond Dirk Pot zich als vrijwilliger voor 6 jaar bij het wapen de Kon. Marechaussee.
Zijn lopende verbintenis met het Korps Politie Troepen werd daarbij verbroken.
In het Stadsarchief van Amsterdam bevind zich de gezinskaart van Dirk Pot waarin opgenomen zijn woonadressen vanaf 1933. Deze geven samen met krantenberichten uit die tijd een inzage in zijn overplaatsingen:

15 Nov 33 Maastricht Tongerscheweg 336 [SA]

30 Nov 34 Kerkrade Akerstr 118 [SA]

5 Feb 35 Oss Heescheweg 11 [SA]

1936

Pot , Dirk Frederik Abraham

Amsterdam(#)

17.01.1909

08.10.1932

31.05.1936

N

Het lijkt erop dat Dirk Pot zijn dienst bij de Marechaussee in mei 1936 tot een einde kwam. Of dit door het eindigen van zijn dienstverband kwam, waarbij de twee jaren van zijn dienst bij de Politietroepen dan meegeteld moeten zijn, of dat dit een andere reden had is tot nu toe onbekend.

In Juli 1936 keerde hij naar Amsterdam terug. Daarvan zijn twee registraties van adressen te vinden:
10 Jul 36 ASD lev Swindenstr 35 ^III [SA] en 25 Feb 37 Riouwstr 4 ^III.

1937 Franse Vreemdelingenlegioen

Op basis van de gegevens van zijn Memorie van Toelichting nam Dirk Pot in 1937, 28 jaar oud dienst in Franse Vreemdelingenlegioen.
In Amsterdam was men hem pas in Juni 1939 kwijt:

Vertrokken Onbekend Waarheen, 10 Jun 39 V O W [SA].

1942 – 1945 In Duitse krijgsgevangenschap

Van 1942 tot 1945 zou Dirk Pot in Duitse Krijgsgevangenschap zijn geweest.
Waar hij gevangengenomen werd is niet bekend.

Opmerkelijk is dat zijn naam niet voorkomt in documenten betreffende “rekrutering Noord Afrika” van het Nederlandse leger, die over het algemeen vrij goed geïnformeerd waren over Nederlanders die toen in het Vreemdelingenlegioen diende of gediend hadden.

1942 Repatriëring

De vraag waarom de naam van Dirk Pot niet voorkwam in documenten betreffende “rekrutering Noord Afrika” kan sinds April 2025 beantwoord worden. Op basis van documenten afkomstig uit het “Archives nationales de France” gefotografeerd en ter beschikking gesteld door E. Zigrand, kon een deel van de levensloop van Dirk Pot verder gereconstrueerd worden.
Het betreft documenten waarmee Dirk Pot een verzoek tot repatriëring indiende bij de Vichy Franse autoriteiten.
Daarin staat onder andere hoe lang hij in het Legioen diende en dat hij na de beëindiging van zijn diensttijd bij het Legioen in 1942, te werk werd gesteld in Settat. Dit verzoek werd samen met een uitgebreid vragenformulier doorgeven aan de Duitse Sicherheitsdienst in Berlijn.

RAPATRIEMENT
D’UN LEGIONNAIRE FRANCAIS

1^o – Nom : POT – DIRK
2^o – Prénoms : Frédéric Abraham
3^o – Date de naissance : 17 janvier 1909
4^o – Lieu de naissance : Amsterdam (Hollande)
5^o – Nom d’emprunt dans la légion : néant
6^o – Adresse dans la Légion / leg de 1^o cl. Pot-Dirk Frédéric Abraham Mle 71066 2^o REI
7^o – Profession : agent de police
8^o – Lieu de Résidence
a) dernier Amsterdam rue (Place) Oostenburgermiddenstr. N^o 34
b) future même adresse
9^o – Nationalité : hollandaise
10^o – Procédure de retrait de Nationalité :
est en cours – n’est pas encore engagée – inconnu – est réalisée – sera demandée –

11^o – Nom et adresse de parents ou de personnes de connaissence du Légionnaire aces les quels il est encore en relation.
Monsieur Pot-Drik, Frederic Amsterdam – Oostenburgermiddenstra N^o 34 (son pere)
12^o – Réputation au point de vue politique et général :

a) du Légionnaire
b) des parents
c) des frères et soeurs et autres parents
d) du cercle de ses relation futures.

13^o – Relations avec la Patrie et la Famille :
existent encore – ne pouvant par être établies
n’existente plus. depuis Septembre 1939

14^o – Situation future au point de vue familiale :
régulière – non régulière – inexistante – inconnue

15^o – Punitions antérieures du Légionnaire :

16^o – Situation future au point de vue travail et revenue
favorable – difficile – inexistante – inconnue

17^o – Procédures judicières ou policières en cours

18^o – Raisons de l’entrée dans la Légion :
– au point de vue moral
– condamnables
– incompréhensibles
– compréhensibles

19^o – Durée de Service dans la Légion
un seul engagement
plusieurs engagements

a) entrée avant (après) la réintroduction du Services obligatoire
b) date au point de départ:

pour l’ancien REICH : 16-3-1935
pour les Marches de l’EST : 17-6-1935
pour le pays des SUDETES : 25-8-1939

……………

-2-

c) Si possible , date du commencement et de le fin du Service :
du 31 mars 1937 au 31 mars 1942 du au

20°. Demandeur (Nom, prénoms, Profession, Lieu de résidence, Rue…. )
Pot Dirk, Fréderic Abraham Travailleur au Groupe de Travailleurs Etrangers N^o 12 à Settat

Réputation au point de vue politique et général
(Voir chiffre 12 – a) b) c) d)


21°. Attitude du Légionnaire lui-méme concernent son rapatriement
Affirmative – négative – indécise – inconnue

22°. Le résultat total de l’enquéte permet (- ne permet pas),
d’admettre d’une façon certaine que le candidat au rapatriement pourra devenir un membre absolument digne de la communauté du peuple allemand dans le sens des prescriptions qui concernent la manière uniforme de juger dee anciens Légionnaires Français.

23°. Position prise au sujet de le question du rapatriement
a) de la Direction d’Arrendiesement
(Kreisleitung) : Favorable défavorable
b) du Service Militaire de Protection
(Abwehrstelle) : Favorable défavorable
c) du Service de la Police d’Etat
Favorable défavorable

Le Service de la Police d’Etat
Date
signature

24° L’intéressé est-il disposé à prendre du travail en Allemagne? Oui

(rayer les mots inutiles)

A LA DIRECTION PRINCIPALE
DU SERVICE DE LA SURETE DU REICH
BERLIN S w II
Prinz Albert Strasse 8
IV E 3

24°- OBSERVATIONS PARTICULIERES.

1943 – 1945 Arbeidsinzet

In het archief van de Arbeidsinzet [8] staat dat Dirk Frederik Abraham Pot zich gedurende en vlak na de Tweede Wereldoorlog in Duitsland bevond.
Hij kwam op 22 januari 1943 in de Gemeente Düsseldorf aan en werd daar op 29 januari 1943 ingeschreven.
Op 1 maart 1945 vertrok hij (Austritt) wat op 24 mei 1945 werd geregistreerd.

1946 Terugkeer Nederland

In 1946 keerde Dirk Pot naar Nederland terug en vestigde zich weer in Amsterdam, 13 Apr 46 ASD Oostenb middenstr 34 ^I [SA].

Info

Bronnen